Từ ngày 30/11/2025, Nghị định số 274/2025/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật BHXH về chậm đóng, trốn đóng BHXH bắt buộc, bảo hiểm thất nghiệp (BHTN); khiếu nại, tố cáo về BHXH (Nghị định số 274/2025/NĐ-CP) sẽ có hiệu lực.
Hành vi chậm đóng – trốn đóng BHXH
Căn cứ theo quy định tại Điều 3, Điều 6 Nghị định số 274/2025/NĐ-CP, hành vi chậm đóng BHXH sẽ được xem xét chuyển thành trốn đóng BHXH khi người sử dụng lao động (NSDLĐ) không khắc phục sau thời hạn 60 ngày kể từ ngày hết thời hạn đóng BHXH, BHTN theo quy định hoặc sau khi cơ quan BHXH đã có văn bản đôn đốc thực hiện trách nhiệm đóng mà vẫn không thực hiện nghĩa vụ.
Theo Điều 6 Nghị định số 274/2025/NĐ-CP, thời điểm chuyển hành vi từ chậm đóng BHXH, BHTN sang trốn đóng được xác định như sau:
1- Trường hợp 1: NSDLĐ chưa đăng ký tham gia BHXH, BHTN cho người lao động
- Nếu sau 60 ngày kể từ ngày hết thời hạn đăng ký tham gia BHXH, BHTN theo quy định của pháp luật về BHXH và BHTN mà vẫn chưa đăng ký, hành vi chậm đóng chuyển thành trốn đóng.
- Thời điểm bắt đầu tính là ngày thứ 61 kể từ sau thời hạn đăng ký.
2- Trường hợp 2: NSDLĐ đăng ký tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc, BHTN thấp hơn theo quy định của pháp luật về BHXH và BHTN.
- Đối với đơn vị đóng hằng tháng: Hành vi được xác định là trốn đóng bắt đầu từ sau ngày cuối cùng của tháng tiếp theo tháng phát sinh tiền lương đã đăng ký làm căn cứ đóng.
- Đối với đơn vị đóng 03 tháng hoặc 06 tháng một lần: Hành vi được xác định là trốn đóng bắt đầu từ sau ngày cuối cùng của tháng tiếp theo ngay sau chu kỳ đóng đã đăng ký làm căn cứ đóng.
Căn cứ theo quy định tại Điều 3, Điều 6 Nghị định số 274/2025/NĐ-CP, hành vi chậm đóng BHXH sẽ được xem xét chuyển thành trốn đóng BHXH khi người sử dụng lao động (NSDLĐ) không khắc phục sau thời hạn 60 ngày kể từ ngày hết thời hạn đóng BHXH, BHTN theo quy định hoặc sau khi cơ quan BHXH đã có văn bản đôn đốc thực hiện trách nhiệm đóng mà vẫn không thực hiện nghĩa vụ.
Theo Điều 6 Nghị định số 274/2025/NĐ-CP, thời điểm chuyển hành vi từ chậm đóng BHXH, BHTN sang trốn đóng được xác định như sau:
3- Trường hợp 3: NSDLĐ chậm đóng dù đã được cơ quan BHXH đôn đốc theo quy định.
- Đối với đơn vị đã được cơ quan BHXH gửi văn bản đôn đốc trong vòng 45 ngày kể từ sau thời hạn đóng BHXH chậm nhất theo quy định, mà đơn vị vẫn không nộp sau 60 ngày: Hành vi được chuyển thành trốn đóng kể từ ngày thứ 61.
- Đối với đơn vị đã được cơ quan BHXH gửi văn bản đôn đốc sau 45 ngày kể từ sau thời hạn đóng BHXH chậm nhất theo quy định: Hành vi được coi là trốn đóng được xác định từ ngày thứ 15 ngày kể từ ngày cơ quan BHXH ban hành văn bản đôn đốc.
Doanh nghiệp bị khi bị xác định trốn đóng BHXH, BHTN phải nộp toàn bộ số tiền trốn đóng. Đồng thời phải nộp thêm tiền lãi bằng 0,03%/ngày tính trên số tiền và số ngày trốn đóng.
Ngoài ra, hành vi trốn đóng có thể bị xử lý vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự nếu đủ yếu tố cấu thành tội theo quy định của Bộ luật Hình sự.
Trường hợp không bị coi là trốn đóng BHXH bắt buộc từ 30/11/2025
Điều 4 Nghị định 274/2025/NĐ-CP đã nêu rõ 4 trường hợp đặc biệt không bị coi là hành vi trốn đóng BHXH bắt buộc và bảo hiểm thất nghiệp:
1 – Bão, lũ, hạn hán, thiên tai nghiêm trọng
Doanh nghiệp hoặc người sử dụng lao động không bị coi là trốn đóng BHXH bắt buộc khi việc chậm đóng xảy ra do các thiên tai như:
- Bão, lũ, ngập lụt, động đất, hỏa hoạn lớn,
- Hạn hán kéo dài hoặc các loại thiên tai khác gây ảnh hưởng trực tiếp, nghiêm trọng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.
2 – Dịch bệnh nguy hiểm do cơ quan có thẩm quyền công bố
Nếu cơ quan nhà nước công bố dịch bệnh nguy hiểm làm gián đoạn sản xuất, kinh doanh, ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng tài chính của doanh nghiệp, thì việc chậm đóng BHXH trong thời gian này sẽ không bị xem là trốn đóng.
3 – Ảnh hưởng do tình trạng khẩn cấp theo quy định của pháp luật
Khi Nhà nước ban bố tình trạng khẩn cấpkhiến hoạt động của doanh nghiệp bị đình trệ, gián đoạn, việc chậm nộp BHXH bắt buộc cũng được miễn xem xét là hành vi trốn đóng.
4 – Sự kiện bất khả kháng khác theo quy định pháp luật dân sự
Nghị định mở rộng phạm vi áp dụng cho các sự kiện bất khả kháng khác được quy định tại Bộ luật Dân sự, như các biến cố xảy ra khách quan, không thể lường trước và không thể khắc phục dù đã áp dụng mọi biện pháp cần thiết.
Đáng chú ý, theo điểm g khoản 1 Điều 3 Nghị định 274/2025/NĐ-CP, người sử dụng lao động có trách nhiệm báo cáo nguyên nhân chậm đóng BHXH.
Trường hợp do lý do bất khả kháng, hồ sơ phải được gửi kèm trước ngày 25 của tháng có văn bản đôn đốc từ cơ quan BHXH, để được xem xét miễn xử lý vi phạm.
Nếu còn vấn đề vướng mắc, hãy liên hệ ngay VLK GROUP qua Tel : 0911 813 105 – 0914 793 448 hoặc Website: www.vlkgroup.com.vn để được sự hỗ trợ tốt nhất.
Xem toàn văn Nghị định số 274/2025/NĐ-CP